08-11-2019 eKurier | Kurier Plus
Malarstwo na Pomorzu w XIX wieku (1)

Artyści, zjawiska, tendencje

Artyści, zjawiska, tendencje
Z Ludwig Eduard Lütke (1801 Berlin – 1850 Berlin), Widok Szczecina z Łasztowni na zamek i kościół św. Jakuba, 1836, olej, płótno, 75,5 x 125 cm, Muzeum Narodowe w Szczecinie Fot. G. SOLECKI, A. PIĘTAK Widok na szczecińskie Stare Miasto od strony wschodniej – z terenu warsztatu szkutniczego zlokalizowanego na Łasztowni, nad brzegiem rzeki Duńczycy. Panorama obejmuje nadodrzański brzeg i podzamcze ze spiętrzonymi kamienicami oraz górujące ponad nimi bryły kościoła św. Jakuba i zamku książęcego. Po prawej stronie ukazano umocnienia Bramy Panieńskiej i kościół cysterek z bocianim gniazdem oraz sylwetkę kościoła św. Piotra i Pawła. Po lewej stronie w głębi kompozycji można dostrzec sygnaturkę kościoła św. Jana. Ożywiony ruch w porcie ukazany został poprzez las wysokich masztów statków, niewielkie łodzie i żaglówki oraz okazały parowiec z licznymi postaciami na pokładzie, a także żaglowce zacumowane przy brzegu. Na pierwszym planie po lewej – teren stoczni z drewnianym budynkiem warsztatu szkutniczego, na placu zaś rzemieślnicy przy pracy, nieopodal zesztaplowane belki, liczne pnie i deski w trakcie obróbki. Panorama miasta ze sztafażem portowym stanowi świadectwo biedermeierowskiej dbałości o szczegóły i precyzji w odtworzeniu realiów portowej codzienności.

W kwietniu 2020 roku przypada 777. rocznica nadania praw miejskich Szczecinowi. To oznacza aż trzy szczęśliwe siódemki dla stolicy Pomorza Zachodniego na przyszły rok! Prawa miejskie nadał Szczecinowi w 1243 Barnim I Dobry, wywodzący się z dynastii Gryfitów książę szczeciński i pomorski – dla porównania, zwykło się przyjmować, że Kraków prawa miejskie otrzymał w roku 1257, czyli Kraków mógłby nam miejskie ciżemki czyścić;)

Liczba 777 bez wątpienia godna jest stosownego uczczenia. Miasto Szczecin szykuje się więc do obchodów, do których niniejszym w pewnym stopniu włącza się też „Kurier Szczeciński”. Od dziś do kwietnia 2020 r. w każdym kolejnym miesiącu będziemy publikować teksty poświęcone historii szczecińskiej kultury. Rozpoczynamy od przygotowanego we współpracy z Muzeum Narodowym w Szczecinie spojrzenia na sztukę XIX wieku w naszym mieście i regionie. Będzie to jednocześnie swoista forpoczta okolicznościowego albumu „Szczecin w obrazach”, czyli publikacji zawierającej możliwie największą liczbę historycznych widoków Szczecina (mapy i plany, ryciny, malarstwo, szkice) – od lat najdawniejszych do lat 70.-80. XX wieku.

Tak więc – zaczynamy!

 

Dariusz KACPRZAK

Burzliwe dzieje Pomorza w XX wieku – tragiczne wydarzenia wojenne, zniszczenie, rozproszenie i przemieszczenie dzieł sztuki i zabytków kultury materialnej oraz archiwaliów, a także w konsekwencji politycznych decyzji 1945 roku bezprecedensowa, całkowita wymiana ludności – bez wątpienia wpłynęły na powojenne zainteresowania badawcze i nadal stosunkowo skromny stan wiedzy o nieodległej przeszłości. Jak się wydaje, zdecydowanie chętniej sięgano do słowiańskiej przeszłości Pomorza, intensywnie prowadząc badania archeologiczne, zaś w centrum zainteresowania historyków sztuki były przede wszystkim średniowiecze i czasy nowożytne – epoka panowania dynastii Gryfitów.

 Zagadnienia sztuki XIX wieku na Pomorzu traktowano selektywnie. Wciąż wiele zjawisk artystycznych XIX wieku w znacznej mierze pozostaje do dziś nie w pełni rozpoznanych czy wnikliwie zbadanych, choć ostatnimi czasy można dostrzec wiele polskich i niemieckich (w tym także realizowanych wspólnie) inicjatyw naukowych i popularno-naukowych dopełniających ów mocno

...

Zawartość dostępna dla czytelników eKuriera
Pozostało jeszcze 80% treści

Pełna treść artykułu dostępna po zakupie
eKuriera
z dnia 08-11-2019